Yüzleşme Yazıları

“Dünyada başka hiçbir ülkede Doğu ve Batı bu kadar ihtişamlı bir şekilde buluşmamışlardır”[1]

                                             **      **       **

Hangi ülkede, hangi ülkenin hangi şehrinde oluyor bu kavuşma değerli Maalouf?

“Asya ve Avrupa Smyrna’da buluşur.” [2]

Demek ki, benim “adı var kendi yok İzmir”imin, Smyrna’nın, Beyrut ile geçmişte kalmış ortaklığı bu “muhteşem” buluşmadan geliyor…

                                             **       **       **

1806’da Kudüs’e hacca giden Chateaubriand,[3] Smyrna’yı “Bir başka Paris”, “Bir medeniyet vahası, barbarlık çölü ortasında bir Palmyra[4] diye aktarıyor tarihçi Philip Mansel?

Beyrut, Lübnan İç Savaşı (1975-1991) sonucu demografik, ekonomik ve kültürel pek çok özelliğini kaybetti, kaybediyor, biliyorum…

Beyrut yok edilirken, nedense aklıma hep İzmir düşüyor.

İzmir, “1922 Büyük Yangını” ile kül olan şehir!..

“Dante, Dante! Mezarından çık! Benim memleketime de gel! Sen burada benim de yalnız surları, hisarları değil, mabetleri, türbeleri de tutuşturulan; yalnız dirilerin etleri değil ölülerinin kemikleri de yakılan beldelerime bak!..”[5]

Bu satırlar, yangının hemen ertesinde İzmir’de kaleme alınmış!!!

Ne yazık ki bugün hâlâ “1922 Büyük Yangını”nı hatırlamaktan kaçılıyor, yangının külleri üzerinde sanki bayram ediliyor!

Oysa geçmişi hatırlamak, geçmişin acıları bir daha yaşanmaması için şart!

                                                         **       **       **

Alabildiğine “özgürlüğü”nü yaşayan alevler yorulup durulduğunda, sadece binalar ve diğer eserler değildir yanıp kül olan, bir “uygarlık”tır küllere gömülüp giden…

“Bir Uygarlığın Batışı”dır acılarla yaşanan…

Küllerinden yeniden doğdu” diyenlere bakmayın lütfen, onlar da farkındadır sanırım, bunun bir “ölü doğum” olduğunun.

O “Büyük Felaket” ile sen de geçmişinin bir sayfasını yitirmedin mi sevgili Amin Maalouf?

Nassif Maalouf kimdi? O da Beyrut doğumlu. Büyük deden ya da bir yakının değil miydi? Hani İzmir’de öğretmenlik yapmış, hatta 1849’da ilk “Dictionnaire Français Turc” (Osmanlıca-Fransızca) sözlüğünü yazmış olan, İzmir’de doğu dilleri hocalığı yapan Nassif Maalouf dedenizin babası mı? Doğru mu bu?

Çok dilli, çok dinli, çok kültürlü İzmir’den bugün bir eser kalmadığı gibi, “Nassif Maalouf”tan da bir iz “yok.”

Çok “kadirşinas”tır (değerbilir) benim şehrim, geçmişinin yüz yıl öncesini hatırlamaz, hatırlamak istemez!

Yüz yıl öncesinin izlerinin itinayla silindiği şehrimin adı hâlâ İzmir…


[1] George Horton’dan aktaran; GILES MİLTON, Kayıp Cennet Smyrna 1922, Hoşgörü Kentinin Yıkılışı, Mart 2009, Şenocak Yayınları-19, s.21

[2] Philip Mansel, LEVANT, Akdeniz’de İhtişam ve Felaketler, Everest Yayınları, 2011, s.23

[3] François-René de Chateaubriand (d. 4 Eylül 1768 – ö. 4 Temmuz 1848), Fransız yazar, politikacı ve diplomat.  Fransız edebiyatı’nda Romantizm’in kurucusu …

[4] age s59. Palmira: Suriye’de antik dönemin önemli dini ve ticari merkezi, Unesco Dünya Mirası Listesi’ndedir.

[5]Mehmet Şevki, “Dante”ye, Ahenk gazetesi, 1 Kasım 1922, s1-2.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s