6-7 Eylül olaylarının sadece İstanbul’da olduğunu sananlar çoktur. Haksız sayılmazlar. İstanbul Rum, Ermeni ve Yahudilerin, yani cümle “öteki”lerin en kalabalık olduğu şehirdir. Ama, İzmir’de de bu “milli gün”de hareketlenenler, yakıp yıkanlar, çalıp götürenler vardır. Olaylar sırasında birinci sınıfı bitirmiş “tecrübeli” bir ilkokul öğrencisiyim. Önce okulumu anlatayım biraz size: İzmir-Karşıyaka’daki en eski üç ilkokuldan üçünün ortak…

Bireyler, aynı fikirde birleşmedikçe, haklarını kavramadıkça, kitleler, istenilen tarafa, herkes tarafından iyi ve fena yönlere sevk edilebilir. (Ankara- nutuk- Mustafa Kemal Paşa) Dünkü “Vakit”te Mustafa Kemal Paşa’nın Ankara’da söylediği uzun bir nutuk var. Esasen Ankara’dan aldığımız haberlerde de Heyeti Temsiliye’nin Ankara’ya a dönüşünün ayrıntılarını almıştık. Vakit’in Ankara özel muhabiri biraz daha canını dişine alarak Heyeti…

KURUCU MECLİS NE KONUŞUYORDU? 30 Ağustos 1922 Çarşamba günü, yani Başkumandanlık Meydan Muharebesii’yle “zafer” kazanıldığı gün “Kurucu Meclis” toplantı halindedir ve gündeminde iki önemli (!) madde vardır. Bunlardan biri; “Memaliki mustahlasadan (kurtarılmış yerlerden) firar veya gaybubet eden (kaçan veya kayıplara karışan) ahalinin emvali menkule (terkedilmiş malları) ve gayrimenkulelerinin (taşınmazlarının) idaresi hakkındaki 20 Nisan 1338 (1922)…

KURUCU MECLİS NE KONUŞUYORDU?  “Büyük Taarruz” un başladığı Cumartesi günü Meclis’in birinci oturum gündeminde görüşülen önemli bir konu yoktur. Ancak ikinci oturum gizli yapılır ve ilk olarak Genel Kurmay Başkanı Fevzi Paşa’nın telgrafı okunur. Son paragrafın bir cümlesi şöyledir: “… Ordumuzun yüce Allah’ın izniyle Allah’ın yardımlarına dayanarak taarruz ettiğini arz ettim. Bizim taarruzumuzun son derece…

Siyah bir gece… Altımda bir kırık tekne,Başımda bungun, melun bir hayat yine;Verip küreklere hâlâ olanca kuvvetimiYetişmek istiyorum bir güvenli yere. (Tevfik Fikret) Hükümetin ve devletin şu anki görevini Fikret merhumun şu dört mısraı ne güzel tasvir ediyor. Hakikaten siyasi vaziyetimize siyah bir gece kadar tehlikeli, Devleti Aliye şu anki durumunda bir kırık tekne kadar perişan,…

“Talât”ın bir düsturu vardı: “Bu memlekette muhalife hayat hakkı yoktur!” İttihat ve Terakki bunu büyük bir muvaffakiyetle tatbik etti, on bir sene hiçbir muhalife hayat hakkı vermedi. Azil, tevkif, hapis, sürgün, idam gibi icraat hep bu düstürun duyulması ve tatbikatına aittir. Muhalife hayat hakkı vermemek için erdem ve ilimden, tecrübe ve namustan vatanın bir çok…

İttihatçıların yeni çevirme hareketlerinin doğal olarak artık herkes farkına varıyor. Bu çevirme hareketlerini; şu kelimeler, şu cümlelerle özetleyelim: “Memleketçilik, mili birlik, dışarıya karşı güçlü bulunmak gereği. Millete dayanan bir hükümet gereksinimi… Yalvardık, rica ettik, çok defalar yazdık. Şimdilik bu gibi anlaşmazlıkları bırakalım. Karşımızda amansız bir kuvvet var. Bizi eziyor, bu gidişle bütün bütün ezecek. Seçimlerden…

İstanbul seçimlerinin oluş şekli ve vardığı sonuç esasen iki kere iki dört eder derecesinde delilli ve ispatlı olan bir düşünceyi bir kere daha ve bütün açıklığıyla meydana koydu: Bu memlekette… İttihatçılık olmamıştır; olmadığı gibi senelerden beri yaptığı cinayetlerden ve milletin kaçınılmaz olarak duyduğu tiksintiden de sıkılmayarak, korkmayarak yine sırası düştükçe zehirli dişlerini göstermek, yine bu…

Şu son seçim olayı üzerine düşünceler o derece perişan oldu ki hangi tarafa bakılsa hayret etmemek, şaşıp kalmamak elden gelmiyor. Düne kadar alkışlanan ve milli öfke, milli gösteri karışımlarıyla gökyüzüne uçurulan seçim düşüne İttihatçıların eli dokunur dokunmaz ılık yerine buz gibi soğuk bir su döküldü, bütün millet dondu kaldı. Artık bu o kadar belirgin bir…

“Önceki gün Meclisi Mebusan(Milletvekilleri Meclisi) üyeleri kendi aralarında bir özel oturumda toplanarak (padişahın) açış konuşmasına (nutku iftitahi) verilecek cevabın metni hakkında düşünce alış verişinde bulunmuşlar; enine boyuna tartışmalardan sonra bu metne savaş suçlularıyla, toplu cinayet ve insanları önlerine katarak zorla göç ettiren ve bunu yönetenlerin cezalandırılması istemini içeren bir paragraf ekleme kararı verilmiş. Bu konuşmalar…